|
Tai Chi Chuan’nin Klinik Uygulamaları
1.4.1.Çin Literatürüne Göre Tai Chi Chuan
Tai Chi Chuan’ın başlangıcı ve ilk çalışmalar Çin’de yapılmıştır. Gong ve arkadaşları Tai Chi Chuan uygulaması kardiyak sisteme olan etkilerini incelemişler, kalp hızı ve kan basıncında bir değişime yol açmadığını belirtmişlerdir. Yapılan çalışmada ortaya çıkan bu sonuç yeterli yükleme yapılamamasından kaynaklanmıştır. Başka bir açıdan bakıldığında “Sports and Exercise Building Group of China” ve “An Wei Science and Technology Publication” yayın kuruluşları 60 yaş ve üstü bireylerde Tai Chi Chuan’ın etkilerini Tablo I’deki gibibelirlemişlerdir (12,19,20,26).
Tablo 1: 60 Yaş Üstü Olgularda Tai Chi Chuan Eğitimi Sonrasında Elde Edilen Değişikliklerin Değerlendirilmesi:
Fizyolojik Değişiklikler |
TCC Eğitimi alan
60 yaş üstü olgular |
60 Yaş Üstü
Sedanter Olgular |
Spondilitis Oluşumu (%) |
23.8 |
47.2 |
Osteoartrit Oluşumu (%) |
14.3 |
79.4 |
Kemik Dansitesi(Omurga) |
Normal |
Düşük |
Dejenerasyon/Dekondüsyon |
|
|
Oluşumu (%) |
25.8 |
47.2 |
Ellerle öne eğilip yere dokunma kabiliyeti ( %) |
85.7 |
20.6 |
Ortalama İstirahat Sistolik
Kan Basıncı (mmHg) |
134 |
154 |
Arterioskleroz Oluşma İnsidansı (%) |
37.5 |
46.4 |
Sit-Stand 20 tekrar/30 saniye (%) |
Kalp Atışlarında değişiklik yok |
%35 anormal kalp atışları |
LDL (mg) |
14.5 oranında azalmış |
Değişiklik yok |
Arch Phys Med Rehabil Vol 78, August 1997
Çin’de yapılan önemli çalışmalardan biri de “People’s Sports and Exercise Publication” yayınlanan Tai Chi Chuan yapanlarda kavrama kuvvetinin değerlendirilmesi üzerinedir. Tai Chi Chuan yapan grupta kavrama kuvveti, yapmayanlara göre % 32.8 oranında daha yüksek tespit edilmiştir. Tai Chi Chuan eğitimi alan olgularda % 92’si Sit to Stand ( Oturup – kalkma) testinden 3 dk sonra normal kardiyovasküler sonuçlar verirken eğitim almayan grupta ise normal kardiovasküler cevaplar sadece olguların % 22.4’ünde elde edilmiştir. Geriatrik bireylerde en önemli parametrelerden birisi de psikolojik durumlardır. Sedanter gurubun % 76.1’sinde sinirlilik, mutsuzluk, depresyon ve anksiyete görülürken, Tai Chi Chuan grubunun % 92.3’ünde sosyalizasyonun, ilişkilerin ve arkadaşlıkların arttığı belirlenmiştir.
Çin literatürüne göre Tai Chi Chuan eğitimi toplumun en riskli ve problemli sayılabilen 60 ve üstü olgularda çok etkin sonuçlar elde edilmiştir. Aynı zamanda hipertansiyon, damar sertliği, ellerde ve bacaklarda dolaşım bozukluklarında kaynaklanan uyuşukluklar, romatizma,artrit sürekli baş ağrıları, baş dönmesi, uykusuzluk gibi bozuklukların tedavisinde de etkili olduğu kanıtlanmıştır.
Tablo 2: Tai Chi Chuan’nin Klinik Etkileri:
| Fizyolojik ( + ) |
Psikolojik ( - ) |
Maksimal oksijen tüketimi |
Gerginlik, depresyon |
Anaerobik Eşik |
Sinirlilik |
Maksimal iş yükü |
Psikolojik dalgalanmalar |
Kas kuvveti ve enduransı |
Düşme Korkusu |
Torakolumbar fleksibilite |
Diğer |
Denge ve postural kontrol |
Yaşlılarda düşme insidansı |
İmmün Fonksiyonlar |
Kan basıncı ( Hipertansiflerde) |
TSH, FSH, T3 |
|
HDL kolesterol |
|
Am J Med Sports.2001;3:87-93
1.4.2. Nörolojik Hastalıklarda Tai Chi Chuan Uygulaması:
Tai Chi Chuan’ nörolojik hastalıklardaki uygulamalarını gösteren çalışma sayısı azdır. Çalışmaların çoğunluğu parkinson hastaları üzerinde yapılmıştır. Tai Chi Chuan tedavisinin normal eklem hareketlerini koruduğu, dengeyi geliştirdiği ve hastaların gevşemesinde de etkili olduğu gösterilmiştir.
1.4.2.1. Tai Chi Chuan’ın Nörolojik Rehabilitasyonda Yeri ve Etki Mekanizması:
Yeni bir hareket öğrenilirken, örneğin ayakkabıları bağlarken, bisiklet kullanırken veya yeni bir müzik aleti çalarken başlangıçta hareketler çok yavaştır. Tekrar yapıldıkça hareketler hızlanır ve otomatik hale gelir. Nörolojik hastalarda cerebral veya cerebellar lezyona bağlı olarak kaybolan fonksiyonları kompanse etmek için motor öğrenme modeli kullanılır. Tai Chi Chuan yavaş ve yüksek kontrollü hareketler nöromüsküler fonksiyonların tekrar kazanılmasını sağlamaktadır(12,22,24).
Tai Chi Chuan’ın sağlıklı bireylerde sempatik sinir sistem fonksiyonlarını iyileştirdiği, kardiyovasküler fonksiyonları geliştirdiği ve alt ekstremite kas kuvvetini arttırdığı konusunda yararlı olduğunu gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Nörolojik hastalarda cerebral korteksin oksijenasyonunun arttırması, kas ve kardiyovaskuler fonksiyonların kuvvetlendirilmesi ile nörolojik gelişme sağlanır. Fiziksel etkilerin yanında genel stres toleransını arttırması, düşme riski ve korkusunu azaltması hastanın kendine güven duymasını sağlamasıyla etkili bir tedavi yaklaşımıdır. Tai Chi Chuan, yavaş, ritmik hareketler, ağırlık aktarma, gövde rotasyonları ve destek yüzeyinin değiştirilmesiyle bozulmuş denge ve ambulasyonu geliştirerek bu etkileri açığa çıkarmaktadır( 6,7,13 - 17,20,24,26,27).
1.4.3. Tai Chi Chuan ve FİTNESS
1.4.3.1. Aerobik Güç
Aerobik güç maksimal oksijen tüketimi ( VO2 max) ile değerlendirilir. Bir başka deyişle maksimal kardiyovasküler fitnes olarak tanımlanabilir. “American College of Sport Medicine” göre kardiyovasküler fitnes’ı; ritmik ve aerobik karakterli aktivitelerin olduğu, egzersiz yoğunluğunun maksimal kalp hızının % 60-90’ında, 20-60 dk durasyonda ve haftada 3-5 frekansda tutulduğu programlarla gelişmektedir.. Nitekim yapılan araştırmalar da Yang stili Tai Chi Chuan yaklaşımının her sabah bir saat uygulanan, ısınma ve soğuma peryotları içeren ve maksimal kalp hızının % 70’inde yükleyen bu özellikleriyle aerobik etki oluşturduğu gösterilmiştir(23-27).
Tai Chi Chuan eğitimi alan orta yaş bireylerde maksimal oksijen tüketimi, sedanter bireylere göre % 16-27 daha fazla olduğu belirlenmiştir. Bu orandaki artış yaşlı guruplarda % 18-19 dolayındadır(25).
1.4.4. KUVVET
Yaşlı bireylerde kas kuvvetinin azalması en önemli problemlerdendir. Pek çok egzersiz şekli veya donanım yaşlılarda kas kuvvetini arttırmaktadır. “Cooperative Studies of İntervention Techniques” (FICST) çalışmaları yaşlı bireylerde fiziksel, fonksiyonel, davranışsal ve çevresel değişiklikleri incelemiştir. Alt ekstremitelerde total izokinetik egzersizlerin 6 ay içinde istenilen gelişmelere yol açtığı görülmüştür. Tai Chi Chuan eğitimi ile aynı etkiler 3 ayda elde edilmiştir. 6 veya 12 aylık Tai Chi Chuan eğitimi ile diz ekstansörlerinin kuvvetinde % 18.1, diz fleksörlerinin kuvvetinde ise % 15.4 oranında artış elde edilmiştir.(3,5,6,9,12,14,18,19,24 – 29)
1.4.5. FLEKSİBİLİTE
Tai Chi Chuan eğitimi ile lumbal ekstansörlerde ve hamstringlerde esnekliğin arttığı gösterilmiştir. Uzun süreli Tai Chi Chuan training eğitimlerinde torakolumbar esnekliğin de geliştiği belirlenmiştir.
1.4.6. DENGE
“Cooperative Studies of İntervention Techniques” (FICST) (1995)(1996) çalışmalarına göre 3 aylık Tai Chi Chuan eğitiminin dengeyi restore ederek 3-10 yıl gençleştirdiği, postural yer değiştirme ve tek ayakta durma dengesini arttırdığı belirlenmiştir(12,18,24,30-35).
1.4.7. KAN LİPİDLERİ
Jiang’ın yaptığı çalışmaya göre günlük 40 dk’lık Tai Chi Chuan eğitiminin bir ay sonunda total kolesterolde bir değişiklik meydana getirmezken High-Densty Lipoprotein seviyesinde anlamlı derece yükselme oluşturduğu elde ettiği rapor edilmiştir( 35).
1.4.8.İMMUNE VE ENDOKRİN FONKSİYONLARI
Xu ve Wang (1986) endokrin profillerini Tai Chi Chuan gurubu ile yaşlı ve genç kontrol guruplarıyla karşılaştırmışlardır. Araştırma sonucuna göre yaşla birlikte T3 ve T4’te progressif azalma ve tiroid stimüle edici hormon, follikül stumüle edici hormon ve luteinleştirici hormonda ise dereceli bir artış olduğu gözlenmiştir. Buna karşın Tai Chi Chuan gurubunda tiroid ve follikül stümüle edici hormon ve T3 düzeylerinin kontrol guruplarına göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bu durum Tai Chi Chuan eğitimi alan bireylerde yaşa karşın normal metabolik hızın sağlandığı anlamına gelmektedir. Ayrıca Sun ve arkadaşları yaptıkları çalışmada Tai Chi Chuan eğitiminin hemen sonrasında hücresel immünitenin arttığını göstermişlerdir. Bu sonuçlar Tai Chi Chuan eğitiminin immün sistem üzerinde de pozitif etkiler yarattığını göstermektedir (12,24,36).
1.4.9. PSİKOLOJİK PROFİL
Jin’in raporlarına Tai Chi Chuan’ın idrardaki noradrenalin miktarını arttırdığı ve tükürük salgısında kortizon konsantrasyonunu azalttığını belirtmiştir. Bu çalışmalara bağlı olarak Tai Chi Chuan gerginliği, depreyonu, anksiyeteyi ve psikolojik dengesizlikleri azaltabilmektedir(4,5,10,35,37).
1.4.10. TAİ CHİ CHUAN ‘IN KORONER ARTER HASTALIKLARINDAKİ UYGULAMALARI
Tai Chi Chuan orta şiddette aerobik egzersizdir. Tai Chi Chuan egzersizleri akut Miyokard infaktüsünü takiben 3 hafta içinde kan basıncını düşürmektedir. Lan C(1998) ve arkadaşları koroner bypass sonrası 12 ay klasik Yang stili Tai Chi Chuan eğitimi vererek maksimum oksijen tüketiminde % 10.3 artma saptamışlardır. Bu nedenle düşük riskli kardiyak hastalar için Tai Chi Chuan eğitimi alternatif ve uygun bir yaklaşımdır (32,37,38,).
1.4.11. TAİ CHİ CHUAN ‘IN HİPERTANSİF HASTALARDAKİ ETKİLERİ
Amerika’da FICSIT çalışma gurubu 12 dk yürüme testinden sonra sistolik kan basıncının 172 mmHg’dan 159 mmHg’ düştüğünü tespit etmişlerdir. Bu gelişmeleri 12 aylık Tai Chi Chuan eğitim programıyla sağlamışlardır (29,30,33,43-47).
1.4.12. TAİ CHİ CHUAN ‘IN DÜŞME ÜZERİNE ETKİLERİ
Tai Chi Chuan dengeyi, kinestetik duyuyu ve kuvveti arttırdığı için sonuç olarak düşme korkusunu da azaltmaktadır. 8 haftalık Tai Chi Chuan eğitimi posturografi testini ve baş dönmesi skorlamalarını geliştirmektedir. Tai Chi Chuan eğitimi multiple düşmeleri % 47.5 oranında azaltmaktadır.(6,7,14,40-48)
1.4.13. TAİ CHİ CHUAN ‘IN ARTRİTİK HASTALARDAKİ UYGULAMALARI
Tai Chi Chuan hareketlerinin çoğunluğunu kapalı kinetik hareketler oluşturmaktadır. Kirstein ve arkadaşları romatoid artritte Tai Chi Chuan eğitiminin güvenli bir şekilde uygulanabileceğini rapor etmişlerdir. Hartman ve arkadaşları ise Tai Chi Chuan eğitiminin osteoartrit hastalarında günlük yaşam aktivitelerinde eklemlerdeki ağrıyı ve yorgunluğu kontrol etmeyi öğrettiğini belirtmişlerdir. Buna ek olarak hemofili hastalarında yürüme ve yüzme kadar güvenli bir egzersiz olduğu gösterilmiştir(49 - 52).
Diğerleri
TAİ CHİ CHUAN EĞİTİMLERİ İÇİN LÜTFEN İRTİBAT KURUNUZ...
|